Κίνηση για την Προστασία των Νησίδων
Εκατοντάδες εκατομμύρια ευρώ δόθηκαν στο πρόγραμμα AntiNero — και η Ελλάδα συνεχίζει να καίγεται
667 εκατομμύρια ευρώ. Τόσα έχουν διατεθεί από το 2022 για το AntiNero, το πρόγραμμα που παρουσιάστηκε ως η μεγάλη απάντηση της κυβέρνησης για την πρόληψη των δασικών πυρκαγιών. Ένα πρόγραμμα που, σύμφωνα με την κυβέρνηση, θα θωράκιζε τα δάση, θα απομάκρυνε την καύσιμη ύλη και θα προστάτευε οικισμούς, υποδομές και περιουσίες. Μόνο που κάθε χρόνο η Ελλάδα συνεχίζει να παραδίδεται στις φλόγες.
Ο απολογισμός είναι εφιαλτικός. Σύμφωνα με τα στοιχεία του EFFIS/Copernicus που επικαλείται το Documento, μέχρι τις αρχές Αυγούστου του 2026 έχουν γίνει στάχτη περισσότερα από 300.000 στρέμματα. Το 2025 κάηκαν πάνω από 475.000 στρέμματα, το 2024 περισσότερα από 419.000, ενώ το 2023 η καταστροφή ξεπέρασε τα 1,7 εκατομμύρια στρέμματα. Την ώρα λοιπόν που η κυβέρνηση πανηγυρίζει για την επιτυχημένη «πρόληψη», τα ελληνικά δάση συνεχίζουν να αφανίζονται σε ασύλληπτη κλίμακα. Κάτι φαίνεται να πηγαίνει πολύ λάθος.
Το ρεπορτάζ του Documento καταγράφει καταγγελίες πολιτών και φορέων για τον τρόπο με τον οποίο πραγματοποιούνται οι εργασίες του AntiNero. Συνεργεία ιδιωτικών εταιρειών εισέρχονται στα δάση με βαριά μηχανήματα και κλαδεύουν άναρχα δέντρα και θάμνους, ενώ συνήθως οι εργασίες γίνονται από ανειδίκευτους εργάτες, χωρίς την παρουσία δασολόγων. Ακόμη πιο εξοργιστικό είναι ότι συχνά μετά τις εργασίες το άφθονο υλικό των κοπών και κλαδεύσεων παραμένει στο δάσος και ξεραίνεται, αυξάνοντας ακόμα περισσότερο τον κίνδυνο πυρκαγιάς.
Δηλαδή, ένα πρόγραμμα που υποτίθεται ότι απομακρύνει την καύσιμη ύλη από τα δάση, αφήνει το ίδιο πίσω του τεράστιους σωρούς καύσιμης ύλης! Σύμφωνα με μαρτυρίες που μεταφέρει το Documento, σε πολλές περιοχές τόνοι ξερών κλαδιών και ροκανιδιών έχουν παραμείνει μέσα στα δάση μέχρι και το καλοκαίρι. Σε μια χώρα που κάθε καλοκαίρι βρίσκεται αντιμέτωπη με ακραίο κίνδυνο πυρκαγιάς, αυτό δεν είναι απλώς προχειρότητα. Είναι εγκληματική διαχείριση της πρόληψης.
Και ενώ τα δασαρχεία παραμένουν υποστελεχωμένα, η κυβέρνηση επιλέγει να διοχετεύσει εκατοντάδες εκατομμύρια ευρώ σε ένα μοντέλο εργολαβιών, αφήνοντας το μεγαλύτερο μέρος των εργασιών σε ιδιώτες. Η δασική προστασία μετατρέπεται έτσι σε ένα ακόμη πεδίο εργολαβιών, συμβάσεων και διακίνησης ευρωπαϊκού χρήματος, ενώ το ίδιο το δάσος γίνεται εργοτάξιο και καταστρέφεται.
Και όταν κάτι πάει στραβά, η απάντηση είναι πάντα η ίδια: κλιματική αλλαγή. Δεν μπορεί όμως η κλιματική αλλαγή να χρησιμοποιείται ως άλλοθι για να κρύβονται οι ευθύνες της πολιτείας για την αποτυχημένη πρόληψη, την αναποτελεσματική δασική διαχείριση και την ελλιπή επιχειρησιακή ετοιμότητα. Δεν γίνεται κάθε χρόνο να καίγεται η χώρα και η μοναδική πολιτική απάντηση να είναι ότι χρειαζόμαστε ακόμη περισσότερα χρήματα - για να κάνουμε μία από τα ίδια.
Μάλιστα, μετά τις πρόσφατες καταστροφές, ο υπουργός Περιβάλλοντος Σταύρος Παπαstαύρου δήλωσε ότι «χρειαζόμαστε περισσότερο AntiNero».
Πού πήγαν όμως τα προηγούμενα 667 εκατομμύρια ευρώ; Πόσα πήρε κάθε ανάδοχος; Πού και πώς έγιναν τα έργα; Ποιος τα επέβλεψε; Πόση βιομάζα απομακρύνθηκε πραγματικά και πόση έμεινε μέσα στα δάση; Ποιες αντιπυρικές ζώνες δημιουργήθηκαν και πόσο αποτελεσματικές αποδείχθηκαν; Πόσες εργασίες πραγματοποιήθηκαν χωρίς δασολόγους; Και ποιος ελέγχει τελικά τους εργολάβους που πληρώνονται από δημόσιο και ευρωπαϊκό χρήμα;
Όλα αυτά τα ερωτήματα ζητάνε απαντήσεις. Τα στοιχεία πρέπει να δημοσιοποιηθούν και οι υπεύθυνοι πρέπει να λογοδοτήσουν. Τώρα.
Στα σχόλια θα βρείτε το σύνδεσμο για το αποκαλυπτικό άρθρο του Λεωνίδα Λυμπέρη στο Documento.
H εικόνα είναι πραγματική και απεικονίζει με εύστοχο τρόπο την αναποτελεσματικότητα του AntiNero.
[----->]
